-
آداب حما م رفتن ناصرالدین شاه
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:40
آداب حمّام رفتن هر روزه ناصرالدین شاه دوستعلیخان معیّرالممالک در وصف حمّام رفتن شاه چنین مینویسد: «...حمّام مخصوص در انتهای دالان تنگ و تاریکی واقع و رختکن آن دارای شاه نشین و سکّوهای قشنگ بود. چون شاه به سر حمّام میرفت بعضی از خانمها آمده دور میایستادند. روی یکی از سکّوها سماور و بساط صبحانه قرار میدادند و شاه...
-
شیر حیوان نیست !!
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:37
شیر حیوان نیست،!! شاه از مجموعه حیوانهای خود در این باغها نگهداری میکند و نسبت به همهی آنها مخصوصاً شیرهایش علاقه و دل سوزی فوقالعاده نشان میدهد که من نمونهای از آن را برای خوانندگان نقل میکنم. در سال 1878 در اوّلین روزهای ماه محرّم شیری بچّه زایید و شاه در شهر گرفتار برگزاری مراسم عزاداری در تکیه اش بود؛...
-
دکانداری ناصرالدین شاه
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:34
دکانداری ناصرالدین شاه «...ناصرالدّین شاه گاهی آداب و رسوم شاهی را کنار گذاشته و به حرف مردم وقعی نمینهاد. مثلاً هنگامی که او در بازار نقش فروشندهای را ایفا میکند. نقشی که هر از چند گاهی با علاقهمندی آن را به عهده میگیرد. در این گونه موارد عدّهای از درباریان و تعداد زیادی از مشاهیر کشور که صرفاً به همین خاطر...
-
فراموشخانه کریم شیره ای
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:31
فراموش خانهی کریم شیرهای یکی از کارهای مضحک کریم شیرهای تشکیل انجمن فراموش خانهی مسخره آمیز در مقابل فراماسونری میرزا ملکم خان ناظمالدّوله پسر میرزا یعقوب ارمنی جلفایی است. میرزا ملکم خان بین سالهای1270 و 1278 ه.ق. انجمن فراماسونری به نام فراموش خانه در تهران دایر کرد و جمعی از رجال و شاهزادگان درجه یک آن...
-
جشن آشپزان در حضور ناصرالدین شاه
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:23
جشن آشپزان در حضور ناصرالدین شاه جشن آشپزان یکی از تفریحات ناصرالدین شاه بود و بعضی علّت سبزی پاک کردن وزرا را در طیّ این مراسم جهت تحقیر شمردن آنها از طرف شاه دانستهاند و چگونگی برگزاری این مراسم را تاجالسّلطنه و مخبرالسّلطنه این گونه روایت میکنند «آش شله قلمکار که اواخر در سرخه حصار پخته میشد تشریفات...
-
مراسم عید نوروز در پیشگاه قبله ی عالم
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:20
مراسم عید نوروز در پیشگاه قبله عالم «باکیقیتترین اعیاد از حیث آداب و عوالم در دربار ناصرالدین شاه عید نوروز بود. از یک ماه به عید مانده در سراسر شهر و خصوصاً در اندرون ولولهی شعف آمیزی حکمفرما و بساط عیش و سرور بر پا بود. اطاقها رُفته و تمیز میگردید و هر کس به قدر مقدور در فکر تهیّهی جامههای تازه و زیور و...
-
علت تغیَر قبله ی عالم
چهارشنبه 14 اسفند 1398 16:16
علّت تغیّر خاطر قبلهی عالم !!! اعتمادالسّلطنه در مورد یکی از علل ناراحتی شدید شاه چنین روایت میکند: «دوشنبه 7 شوال 1302 ه.ق. شاه اندرون بودند. مشیرالدّوله و جمعی دیگر آمدند. ساعتی بعد شاه تشریف آوردند با نهایت تغیّر، من فرار کردم. مرا که دیدند صدا زدند، دو سه روزنامه خواندم. هرچه مطالب خندهدار اختراع کردم باز...
-
خودخواهی ناصرالدین شاه
چهارشنبه 7 اسفند 1398 15:04
خودخواهی ناصرالدین شاه ناصرالدّینشاه بر خلاف نظر بعضی افراد که روایت میکنند بعد از قتل امیرکبیر از اعدام ناراحت میشد و دلخوشی نداشت، احتمالاً دچار اشتباه شده و رفتار او بیانگر این مطلب نمیباشد؛ چنان که در گزارشی میرزا علی اصغر خان امینالسّلطان به میرزا محمّدعلی خان علاالدّوله وزیر مختار ایران در لندن حاکی از...
-
خاطرات هاردینگ از مسافرت ناصرالدین شاه به لندن ؟؟ !!
چهارشنبه 7 اسفند 1398 15:01
خاطرات هاردینگ از مسافرت ناصرالدّین شاه به لندن ؟؟ !! ناصرالدّینشاه علاقهی وافری به مسافرت به اروپا داشته است که روایات زیادی از شرح حال وی در این ایّام ذکر میکنند. از جمله وزیر مختار انگلیس در ایران در خاطرات خود چنین نقل میکند که: «در سال 1873 میلادی ناصرالدین شاه به پایتختهای بزرگ اروپایی از جمله لندن سفر کرد...
-
خوش رقصی یک انگلیسی
چهارشنبه 7 اسفند 1398 14:56
خوش رقصی یک انگلیسی عمّال استکبار برای رسیدن به اهداف دولت متبوعهی خود و همچنین جلب رضایت پادشاه که از اهمیّت خاصی برخوردار بود هر کاری را انجام میدادند. یکی از این افراد کاستیل کرخان انگلیسی است که این گونه مورد تمجید و تعریف شهریاری قرار میگیرند. «روزی کاستیل کرخان در حال عبور از خیابان، کالسکههای حرمخانه را...
-
شرف یابی شعرا و اطبَا در حضور ناصرالدین شاه
چهارشنبه 7 اسفند 1398 14:51
شرفیابی شعرا و اطّبا در حضور ناصرالدین شاه «هفتهای یک بار اطّبا و شعرا به حضور میآمدند. قبل از آن که شاه بر سر سفره بنشیند، اطبّاء به ترتیب شأن و رتبه در یک طرف صف میزدند. سرِ همه دکتر طولوزان فرانسوی حکیم باشی میایستاد و زیردست او فیلسوف الدّوله و لقمان الملک و ملک الاطّبا و فخرالاطّبا و شیخالاطّبا و حکیم...
-
علت توجه ناصرالدین شاه به افراد نادان
چهارشنبه 7 اسفند 1398 14:48
علّت توجّه ناصرالدین شاه به افراد نادان ناصرالدّینشاه در طول زندگی متلّون خود برای افراد نادان مانند ملیجک و حیوانات مثل ببری خان ارزش و مقامی بسیار قائل میشد و برای آنها همه گونه امکانات تهیّه میکرد که جای تعجّب و حیرت برای همه میباشد. حاج سیّاح در خاطرات خود علّت این همه توجّه و علاقه را به این شکل توضیح...
-
رفتار عجیب ناصرالدین شاه با مخالفان فکری
چهارشنبه 7 اسفند 1398 14:44
رفتار عجیب ناصرالدین شاه با مخالفان فکری ناصرالدّینشاه بر خلاف لقب منوّرالفکر بودن از رشد و آگاهی مردم جامعهی خود بیزار بود و ورود هرگونه اصلاح طلبی و آزادی خواهی به ایران را خلاف میدانست؛ زیرا آن اقدامات را مانع بقای استبداد فردی خود میپنداشت و از آشنایی مردم با فرنگ هراس داشت. به دستور وی انتشار هر نوع...
-
قضاوت منحصر به فرد ناصرالدین شاه
پنجشنبه 1 اسفند 1398 19:31
قضاوت منحصر به فرد ناصرالدین شاه گویند در زمان ناصرالدین شاه در مورد جلو و عقب رفتن دستههای عزاداری ایّام محرّم کار دو تا از آنها به زد و خورد کشیده شده و عدّهای مجروح شده بودند. پس از آن که گزارش این درگیری به محکمهی عدل ناصری رسید، پادشاه بدین شکل حکم صادر نمود که همه افراد دو گروه را با زدن شلّاق مجازات کنند؛...
-
کشتن سربازان بی گناه
پنجشنبه 1 اسفند 1398 19:29
کشتن سربازان بیگناه ناصرالدّین شاه چون سَلفش در افعال خود ابتدا عمل میکرد و بعد به تفکّر میپرداخت و به ندرت از اشتباهات خود عبرت میگرفت. در هر زمانی احتمال وقوع چنین حوادثی بسیار وجود دارد؛ ولی آن چه که این حادثه را برجسته و مجزّا کرده است قتل عام تعدادی مظلوم و بیگناه در حالتی است که در محیطی استبدادی و به دور...
-
اخذ پیشکش های ذلت بار
پنجشنبه 1 اسفند 1398 19:24
اخذ پیشکشهای ذلّت بار ناصرالدّینشاه برای تأمین بودجهی عظیم دربار خود ناچار بود امتیازاتی به دولتهای خارجی بدهد و یا این که از طریق گرفتن پیشکش از درباریان و یا مصادرهی اموال بزرگانی که مرده بودند پول تهیّه کند. اعتمادالسّلطنه در یادداشتهای روزانه خود مکرّر شرح میدهد که قبلهی عالم چگونه این پیشکشها را...
-
توسل شاکیان به ببری خان
پنجشنبه 1 اسفند 1398 19:19
توسّل شاکیان به ببری خان استبداد ناصری آن چنان حکم میکرد که اگر کسی شکایتی داشت و میخواست آن را به نظر شاه برساند باید به روشهای غیر معمول متوسّل میگردیده است. مثلاً شاکیان جهت رساندن شکایت به شاه متوسّل به ببری خان گربهی نازنین شاه میشدند و عریضه را بر گردن گربه آویزان کرده تا بدین ترتیب شاه کاغذ را ببیند و...
-
ببری خان لقب گربه ی ناصرالدین شاه
پنجشنبه 1 اسفند 1398 19:16
ببری خان لقب گربهی ناصرالدین شاه «یکی از خصوصیّات اخلاقی ناصرالدین شاه خرافاتی بودن وی میباشد. مثلاً با یک عطسه کردن در برنامههایش تجدید نظر میکند و از آن جا که در بخشش القاب و عناوین نیز ید طولایی داشت این بار مشمول گربهای میشود و ملقّب به ببری خان میگردد و در موردش آمده است که ببری خان به غلط نام گربهای...
-
اعطای لقب طلایی خان
چهارشنبه 23 بهمن 1398 21:18
اعطای لقب طلایی خان در زمستان 1876 م./1294 ه.ق. یکی از رجال درباری هنگام مراجعت از زنجان از بین راه تکّه سنگی را پیدا میکند و به نطرش چنین میآید که در آن سنگ ترکیباتی از طلا وجود دارد و نتیجه میگیرد که در این حوالی باید معدنی وجود داشته باشد. موضوع را با حاکم وقت قزوین در میان گذاشته و حاکم نیز یادش میآید که یکی...
-
اعطای لقب قدرت السلطنه
چهارشنبه 23 بهمن 1398 21:03
قدرتالسّلطنه اعتمادالسّلطنه در روزنامهی خاطرات به تاریخ پنجشنبه 11 جمادیالثّانیه 1308 در باره این لقب مینویسد: «صبح درخانه رفتم. شاه بعد از ناهار با امیر به دیدن نایبالسّلطنه رفتند. از قراری که شنیدم خیلی مرحمت پدرانه فرموده بودند. شب بیرون شام میل فرموده بودند. سر شام بودم. امشب شبِ شش دختر شاه است. تفصیل این...
-
شغال الدوله کیست؟
چهارشنبه 23 بهمن 1398 21:01
شغالالدّوله کیست؟ در بین پادشاهان ایران ناصرالدین شاه تنها پادشاهی بود که به قول اعتمادالسّلطنه یک قشون دلقک و مسخره و دیوانه و مطرب و رقّاص و غیره دور و بر خود جمع کرده بود که برخی از دلقکهای او از شهرت بیشتری برخوردار بودند. چون اسماعیل بزّاز، کریم شیرهای، شیخ کرنا، حاج کربلایی شوشتری، مهدیخان، شیخ حمدالله،...
-
القاب و مناصب عصر ناصری
چهارشنبه 23 بهمن 1398 20:58
القاب و مناصب عصر ناصری در زمان ناصرالدین شاه اعطا و فروش القاب و مناصب آن قدر زیاد شده بود که دیگر به حد افتضاح و تمسخر رسیده بود و علّت آن را باید در وجود خود شخص پادشاه جستجو کرد؛ زیرا زمانی که شاه از پیشکشهای بسیار قلیل نیز نمیگذشت و بر اثر تجربه مقدار آنها از ظاهر کیسه معیّن میکرد دیگر چه توقّعی میتوان داشت...
-
من عادل ترم یا انوشیروان
چهارشنبه 23 بهمن 1398 20:56
من عادلترم یا انوشیروان ناصرالدّینشاه به فراست دریافته بود که اطرافیانش همگی از مردم بیشخصیّت و نوکرمآب هستند. حکایت زیر که سر پرسی سایکس در کتاب خود آورده، نمونهای از طرز فکر شاه و قضاوت او در بارهی وزرا و درباریان اوست: «اعلیحضرت وقتی به تماشای طاق کسری معروف رفت. هنگامی که در وسط خرابههای این قصر ساسانی...
-
متملقان و چاپلوسان عصر ناصری
چهارشنبه 23 بهمن 1398 20:53
متملّقان و چاپلوسان ناصرالدین شاه اطرافیان ناصرالدین شاه را افراد متملّق و چاپلوس فرا گرفته بودند و اگر در این بین افرادی کاردان یافت میشدند بر اثر سعایت و ایجاد رُعبی که در پادشاه و اطرافیان به وجود میآوردند به سرعت آنها را به دیار عدم میفرستادند. در این محیط فاسد و چاپلوس کسی که دارای تفکّر سالم باشد،...
-
وضع ارتش ایران در زمان ناصرالدین شاه
جمعه 11 بهمن 1398 20:18
وضع ارتش ایران در زمان ناصری در زمان ناصرالدین شاه چنان فساد اداری و درباری ایران را فرا گرفته بود که به غیر از رشوهخواری و تملّق و طرفدار اجانب بودن که رونق کامل داشت امور دیگر از درجهی اعتبار و اهمّیّت ساقط شده بود و اگر رقابت دولتین روس و انگلیس نمیبود و موازنه را برای حفظ منافع خود بر قرار نمیکردند چه بسا که...
-
ویژگی سربازان ایرانی
جمعه 11 بهمن 1398 20:15
ویژگی سربازان ایرانی کنت گوبینو نویسنده و محقّق فرانسوی در کتاب سه سال در آسیا راجع به نحوه سربازگیری و وضعیت سربازان ایران در دوره قاجاریه مینویسد: «طرز سربازگیری در ایران از این قرار است که هر یک از حکّام ایالات و ولایات بایستی در فواصل معیّن تعداد معیّنی سرباز بدهند و برای حصول این منظور حاکم به توسّط مأمورین...
-
چگونگی اداره پلیس به تقلید از فرنگ
جمعه 11 بهمن 1398 20:12
ادارهی پلیس به تقلید از فرنگ سوغات ناصرالدین شاه در سفر دوّم به فرنگ این بود که در ایران نظمیّه به سبک غربیان پدید آورد؛ لذا شخصی به نام (کنت دمونت فرت) [1] را که یک سروان ایتالیایی فراری از وطن بوده جهت انجام امور به استخدام خود در میآورد. این شخص پس از مدتی کوتاه به یکی از بزرگان عهد ناصری مبدّل میگردد و حتی به...
-
مخالفت شاه با خروج مردم به فرنگستان
جمعه 11 بهمن 1398 20:07
مخالفت شاه با خروج مردم به فرنگستان ناصرالدّینشاه و همراهانش پس از چندین مسافرت به فرنگ به این نتیجه رسیدند که این رفتار تنها برای خودشان خوب است و باید از ورود دیگران به اروپا جلوگیری شود تا مبادا به اصطلاح خودشان چشم و گوش مردم باز شود و به منافع حکومت مطلقه خدشهآی وارد آید. نویسندهی کتاب عصر بیخبری با ذکر مثالی...
-
چگونگی اعطا و اخذ امتیازات عصر ناصری
جمعه 11 بهمن 1398 20:05
چگونگی اعطا و اخذ امتیازات در چگونگی اعطای امتیازات عوامل داخلی و خارجی نقش اساسی را در فریفتن و جلب رضایت شاه بلهوس اطرافیان وی داشتهاند و با رد و بدل شدن رشوه، تمام کارها به موفّقیّت میرسیده است. مثلاً در مورد امتیاز رویتر متملّقان و چاپلوسان دولت ناصری بدون توجّه به منافع ملی در طیّ برگزاری مجلسی این گونه فواید...
-
اعطای امتیازات ناصرالدین شاه
شنبه 14 دی 1398 18:46
اعطای امتیازات ناصریناصرالدّینشاه در اعطای امتیازات چنان گشاده دستی میکرد که گویی یکی از کارهای مهم و برنامهریزی شدهاش نابودی ایران بوده است. ابراهیم تیموری در این باره مینویسد: «اضافه بر یک صد کرور خزانهی ایران صرف این مسافرتهای بی معنی شد؛ یکی از مورّخین این پادشاه عالم بیعمل مینویسد در پنجاه سال سلطنت آن...